WENTYLACJA POMIESZCZEŃ INFORMACJE PODSTAWOWE

Prawidłowa wentylacja pomieszczeń mieszkalnych jest nieodzownym warunkiem komfortu, jakiego oczekuje się od domu lub mieszkania po wbudowaniu lub wymianie okien. Skutki lekceważenia zagadnienia prawidłowej wentylacji bywają opłakane dla stanu technicznego pomieszczeń i mogą wywierać bardzo niekorzystny wpływ na zdrowie mieszkańców. Pojawienie się trudno usuwalnych zagrzybień i pleśni może być przyczyną chorób oraz powodować konieczność drogich remontów, których wcale nie brano pod uwagę dokonując zakupów stolarki okiennej.

Jeśli nieszczelności starych okien powodują nadmierne wyziębienie mieszkań, z reguły nabywcy do wymiany poszukują okien szczelnych myśląc, że w ten sposób będzie cieplej w domu i zaoszczędzą trochę na ogrzewaniu. Efekt jest chwilowy, a konsekwencje bywają zaskakująco negatywne.

Przed zakupem okien warto przypomnieć sobie co o koniecznej wentylacji pomieszczeń mówią normy i przepisy obowiązujące w polskim prawie budowlanym.

Według PN-83/B-03430 ze zmianą Az – 3 z dnia 8 lutego 2000:

"Prawidłowa wentylacja powinna zapewniać doprowadzenie powietrza do pokoi oraz kuchni z oknem zewnętrznym oraz usuwanie powietrza zużytego z kuchni, łazienki, oddzielnego ustępu, ewentualnego pomocniczego pomieszczenia bezokiennego (składzik, garderoba), pokoju oddzielonego od tych pomieszczeń więcej niż dwojgiem drzwi, pokoju znajdującego się na wyższym poziomie w wielopoziomowym domu jednorodzinnym lub wielopoziomowym mieszkaniu domu wielorodzinnego."

Kupując okna z PVC-U warto pamiętać o trzech sprawach:

• Zasady poprawnej wentylacji powinien określać projekt budynku.
• W projekcie powinny być określone parametry techniczne okien zapewniające odpowiednią wymianę powietrza w pomieszczeniach.
• Konstrukcja nowoczesnych okien skupia się raczej na funkcjach oszczędności energii, a rozwiązania wentylacyjne w oknach w każdym wypadku pogarszają współczynnik przenikania ciepła przegrody, jaką jest okno.

W większości mieszkań w budynkach zamieszkania zbiorowego oraz powstających małych domach jednorodzinnych stosowane są rozwiązania wentylacji grawitacyjnej, co oznacza, że oprócz sprawnie działających kratek wentylacyjnych, przez które "zużyte powietrze ucieka", muszą być też miejsca, przez które powietrze do mieszkania napływa.

Wentylacja grawitacyjna (naturalna) działa dzięki siłom natury. Główną siłą napędową jest różnica gęstości powietrza na zewnątrz i wewnątrz budynku. Ogrzane lekkie powietrze ulatuje z budynku przez kanały wentylacyjne. W jego miejsce przedostaje się powietrze z zewnątrz. Naturalną drogą przedostawania się powietrza do budynku są nieszczelności okien i drzwi. Ilość powietrza zależy więc od tego jak duże są te nieszczelności. Nowoczesne okna z PVC są bardzo szczelne i nie zapewniają napływu odpowiedniej ilości powietrza do pomieszczeń, dlatego właściwy poziom infiltracji powietrza trzeba zapewnić przy użyciu dodatkowych urządzeń.

W świetle obowiązujących przepisów, aby doprowadzić powietrze potrzebne do niezbędnej i poprawnej wentylacji pomieszczeń można skorzystać z dwóch rozwiązań:

• Kupić stolarkę, w której są zainstalowane systemowe elementy doprowadzające powietrze.
• Zastosować okienne lub ścienne nawiewniki powietrza.

Systemowe elementy doprowadzające powietrze są raczej prostymi urządzeniami wentylacyjnymi, ale ich wadą może być fakt, że dość rzadko posiadają aprobaty techniczne określające ich rzeczywiste parametry techniczne i mogą okazać się w rzeczywistości niewystarczające do zapewnienia prawidłowej wentylacji pomieszczeń.

Najskuteczniejszą metodą doprowadzenia właściwej ilości powietrza jest zastosowanie profesjonalnych nawiewników. Pozwalają one doprowadzić powietrze do wnętrza pomieszczenia w kontrolowany sposób. Ilość powietrza przepływającego przez nawiewnik może być regulowana ręcznie lub automatycznie.

Nawiewniki automatyczne, regulują wielkość strumienia powietrza reagując na:

• Różnicę ciśnienia wewnętrznego i zewnętrznego (ciśnieniowe).
• Temperaturę zewnętrzną.
• Wilgotność powietrza w pomieszczeniu (higrosterowane).

Nawiewniki ciśnieniowe doprowadzają stałą ilość powietrza zmieniając wielkość otworu nawiewnego zależnie od różnicy ciśnienia wewnątrz i na zewnątrz.

Nawiewniki termostatyczne zmniejszają przepływ powietrza, gdy spada temperatura zewnętrzna.

Nawiewniki higrosterowane regulują dopływ powietrza w zależności od wilgotności powietrza w pomieszczeniach. Zwiększają dopływ powietrza wraz ze wzrostem wilgotności. Dostosowują tym samym intensywność wentylacji do warunków w pomieszczeniu.

Polska Norma PN-83/B-03430 ze zmianą Az – 3 z dnia 8 lutego 2000 tak mówi o dopływie powietrza zewnętrznego do pomieszczeń:

Dopływ powietrza zewnętrznego do pokojów mieszkalnych oraz kuchni z oknem zewnętrznym powinien być zapewniony w sposób:

W przypadku zastosowania okien charakteryzujących się współczynnikiem infiltracji "a" mniejszym niż 0,3 m³/(m*h*daPa^2/3), przez nawiewniki powietrza o regulowanym stopniu otwarcia usytuowane:

• w górnej części okna ( w ościeżnicy, ramie skrzydła, między ramą skrzydła a górną krawędzią szyby zespolonej), lub
• w otworze okiennym (między nadprożem a górną krawędzią ościeżnicy, w obudowie rolety zewnętrznej), albo
• w przegrodzie zewnętrznej ponad oknem.

Strumień powietrza przepływającego przez całkowicie otwarty nawiewnik, przy różnicy ciśnienia po obu jego stronach 10 Pa, powinien mieścić się w granicach:

• od 20 do 50 m³/h, jeśli zastosowana jest wentylacja grawitacyjna,
• od 15 do 30 m³/h, jeśli zastosowana jest wentylacja mechaniczna wywiewna.

Strumień powietrza przepływającego przez nawiewnik, którego element dławiący znajduje się w pozycji całkowitego zamknięcia, powinien zawierać się w granicach od 20 do 30% strumienia przy jego całkowitym otwarciu.

Należy pamiętać o tym, że do budynku trzeba doprowadzić tyle samo powietrza, ile będzie z niego usuwane kanałami wentylacyjnymi. Zbyt mała ilość powietrza może powodować zaburzenia działania wentylacji - osłabienie lub odwrócenie ciągu w kanałach wentylacyjnych.

Powietrze wentylujące mieszkanie powinno przepływać od pomieszczeń najmniej zanieczyszczonych przez strefy pośrednie w stronę pomieszczeń, w których powstaje najwięcej zanieczyszczeń.

W warunkach określanych przez aktualnie obowiązujące normy wymagany normatywny strumień powietrza wywiewanego (niezależnie od wielkości mieszkania) wynosi:

• kuchnia z oknem zewnętrznym wyposażona w kuchenkę gazową lub węglową 70 m³/h
• kuchnia z oknem zewnętrznym, wyposażona w kuchenkę elektryczną - 30 m³/h w mieszkaniu do 3 osób, - 50 m³/h w mieszkaniu dla więcej niż 3 osób.
• kuchnia bez okna zewnętrznego wyposażona w kuchenkę elektryczną - 50 m³/h
• kuchnia bez okna zewnętrznego, wyposażona w kuchenkę gazową, obowiązkowo z mechaniczną wentylacją wywiewną - 70 m³/h
• łazienka z wc lub bez - 50 m³/h
• oddzielny wc - 30 m³/h
• pomieszczenie bez okien (garderoba) - 15 m³/h

Pokój mieszkalny oddzielony od pomieszczeń kuchni, łazienki i wc więcej niż dwojgiem drzwi lub pokój znajdujący się na wyższym poziomie w wielopoziomowym domu jednorodzinnym lub w wielopoziomowym mieszkaniu domu wielorodzinnego - 30 m³/h. Wymiana powietrza w ciągu godziny powinna być równa, co najmniej kubaturze pokoju.

Norma wyróżnia trzy typy mieszkań określając dla nich wielkość łącznego strumienia objętości powietrza wentylacyjnego:

• Mieszkanie typu A, to lokal, gdzie łazienka i WC to jedno pomieszczenie.
• Mieszkanie typu B, to lokal gdzie łazienka oraz WC to oddzielne pomieszczenia.
• Mieszkanie typu C, to lokal gdzie łazienka i WC jako oddzielne pomieszczenia oraz dodatkowo w tym mieszkaniu znajduje się pomieszczenie bez okien.

Łączny strumień objętości powietrza wentylującego w zależności od układu mieszkania może wynosić:

• dla mieszkania typu A - 120 m³/h
• dla mieszkania typu B - 150 m³/h
• dla mieszkania typu C - 165 m³/h

Nocą strumień objętości powietrza wentylującego może być zredukowany do 20m³/h/osobę.

Zaleca się projektowanie urządzeń, które pozwalają zwiększyć ilość powietrza usuwanego z kuchni w czasie jej użytkowania. Ich wydajność powinna wynosić, co najmniej 120 m³/h.

Oznacza to, że powietrze trzeba doprowadzić do wszystkich pokoi i umożliwić jego swobodny przepływ przez korytarze w kierunku pomieszczeń, w których znajdują się kanały wywiewne.

Zanieczyszczone powietrze jest usuwane z mieszkania kanałami wentylacyjnymi. Osobne kanały muszą się znaleźć w kuchni, łazience, toalecie, pomieszczeniach bez okien (np. w garderobie). Jeżeli mieszkanie jest dwupoziomowe, to kanały powinny być także we wszystkich pokojach znajdujących się na górnej kondygnacji.

OKNOTEST.PL