Przewiń do artykułu

VIDOK. Drzwi balkonowe PSK – szczelność konstrukcji.

Prezentujemy drugą część testu Pro Quality drzwi balkonowych uchylno-przesuwnych PSK. Inwestorów do zakupu kusi ich elegancja i możliwość uzyskania dużych powierzchni przeszklonych z jednej strony, z drugiej niepokoi obawa o trwałość i właściwości użytkowe produktu. Postanowiliśmy sprawdzić, jak to jest w praktyce z tymi suwankami PSK poddając testom drzwi balkonowe wyprodukowane przez firmę VIDOK z Rudnej Małej koło Rzeszowa.

W laboratorium, jak w… życiu

Na początek winni jesteśmy czytelnikom wyjaśnienie czym różnią się badania okien w ramach programu jakości Pro Quality od standardowo wykonywanych przez producentów badań wstępnych typu (ITT). W badaniach ITT producenci okien sprawdzają właściwości użytkowe okien „nowych”, schodzących prosto z produkcji. Zgodnie z zaleceniami normy PN-EN 14351-1+A1:2010 sekwencje badań wykonywane są w określonej kolejności i według zasady mówiącej, że badania „nieniszczące” wykonuje się przed badaniami „niszczącymi” oraz że nie należy wykonywać kolejnych badań na próbkach okien poddanych wcześniej badaniom niszczącym. Szczegółowe rozróżnienie badań niszczących i nieniszczących znajduje się w tablicy E1 przywołanej normy wyrobu. Badania przepuszczalności powietrza, czy wodoszczelności uznaje się za nieniszczące dla konstrukcji okiennej. Badania odporności na obciążenie wiatrem, odporności na wielokrotne otwieranie i zamykanie, czy też zachowania pomiędzy różnymi klimatami, to badania niszczące. Podsumowując, badania ITT podpowiedzą użytkownikom czego mogą spodziewać się od różnych typów okien… wyłącznie nowych.

W programie jakości Pro Quality idziemy w badaniach znacznie dalej. Korzystając z norm badawczych oraz indywidualnych procedur przeprowadzamy w jednym cyklu badawczym, na tej samej próbce okna, badania niszczące oraz nieniszczące. Co więcej, badania niszczące i nieniszczące przeplatają się i wielokrotnie powtarzają, co prowadzi do postępującego zużycia eksploatacyjnego produktu. Świadomie działamy niezgodnie z zaleceniami normy wyrobu, bo w codziennym użytkowaniu deszcz pada kiedy chce, wiatr wieje raz mocniej, raz słabiej, a słońce świeci i grzeje albo i nie. Bez względu na aurę okna są otwierane i zamykane, a przy tym guzik kogo z użytkowników obchodzi, czy jest to akurat zgodne z normą. Dlatego badania Pro Quality odmiennie od badań ITT bliższe są warunkom przeciętnego użytkowania okien w dłuższym okresie czasu. Dzięki temu nie tylko weryfikują ustalenia badań ITT, ale pokazują jednocześnie, jak z przyczyn eksploatacyjnych mogą zmieniać się poziomy właściwości użytkowych konstrukcji okiennej

Drzwi balkonowe PSK – przepuszczalność powietrza

O szczelności powietrznej drzwi balkonowych PSK częściej mówi się niż ją bada. Firmy zainteresowane sprzedażą produktu i posiadające go w ofercie twierdzą, że jest „szczelny”, cokolwiek to dla nich znaczy. Konkurenci nie posiadający wyrobu w ofercie mówią z kolei, że jest to konstrukcja o słabej szczelności. Taki czarno, biały obraz. A jaka jest prawda? Nie jest ani czarna, ani biała. Nie jest też szara, jest złożona.

Do badań w laboratorium ITB skierowaliśmy drzwi balkonowe uchylno-przesuwne PSK o wymiarach 2470 mm szerokości i 2270 mm wysokości wykonane z kształtowników VEKA SOFTLINE 82 (zdj.nr1). Oszklenie 4/14/4/14/4. Uszczelki wciągane z EPDM. Okucia ROTO PATIO S z 13 punktami ryglowania skrzydła. Wzmocnienia skrzydła i ościeżnicy stalowe, grubość ścianki 1,5 mm, słupka stałego 2 mm. Przyjmowana przez laboratorium ITB do obliczeń przepuszczalności powietrza powierzchnia całkowita = 5,62 m2, długość linii stykowej = 6,7 m. Dolna szyna jezdna podparta na całej długości (zdj.nr2).

Drzwi balkonowe PSK VIDOK PATIO na stanowisku badawczym ITB
Zdj.1 Drzwi balkonowe PSK VIDOK PATIO na stanowisku badawczym ITB
Podparcie dolnej szyny jezdnej drzwi balkonowych PSK VIDOK PATIO
Zdj.2 Podparcie dolnej szyny jezdnej drzwi balkonowych PSK VIDOK PATIO

Szczelność powietrzną drzwi balkonowych PSK sprawdzaliśmy aż ośmiokrotnie w całym cyklu badań. Etapy, na których przeprowadzano testy szczelności powietrznej oraz zanotowane wartości całkowitego przepływu powietrza dla ciśnienia dodatniego, ujemnego oraz wartość średnią przedstawiamy poniżej w tabelach nr 1, 2 i 3. Dla dalszych rozważań największe znaczenie będą miały wartości przepuszczalności powietrza z tabeli nr 3.

Tab. 1Przepuszczalność powietrzaParcie
Etap badań Wartość całkowitego przepływu powietrza w m3 przy ciśnieniu (Pa)
50 100 150 200 250 300 450 600
1 Okno nowe 2,0 3,7 6,0 7,0 8,0 8,1 11,9 14,3
2 Po I badaniu obciążenia wiatrem 0,7 2,8 4,0 5,9 6,2 7,9 11,4 13,6
3 (2) + 1500 prób I cyklu otwierania i zamykania 1,7 2,8 4,4 5,3 6,1 7,2 9,4 12,9
4 (2+3) + 7 dni nagrzewu do + 50°C 1,9 3,9 5,5 8,6 12,2 15,9 33,4 54,7
5 (2+3+4) + 1500 prób II cyklu otwierania i zamykania 1,5 3,1 4,3 6,3 8,1 9,9 21,7 41,8
6 (2+3+4+5) + 7 dni nagrzewu do + 75°C i regulacji 5,3 9,1 11,6 14,1 16,8 19,3 30,3 44,3
7 (2+3+4+5+6) + 2000 prób III cyklu otwierania i zamykania 4,5 7,9 10,8 12,2 15,4 21,1 40,1 63,0
8 (2+3+4+5+6+7) Badanie końcowe po regulacji 2,9 6,3 7,1 9,7 10,1 13,0 19,9 33,8
Tab. 2Przepuszczalność powietrzaSsanie
Etap badań Wartość całkowitego przepływu powietrza w m3 przy ciśnieniu (Pa)
50 100 150 200 250 300 450 600
1 Okno nowe 2,0 3,0 5,6 5,9 6,9 8,1 11,9 12,4
2 Po badaniu obciążenia wiatrem 1,0 2,4 3,7 4,8 5,9 6,2 7,9 11,0
3 (2) +1500 prób I cyklu otwierania i zamykania 1,5 3,1 4,4 6,0 6,8 6,6 9,5 11,4
4 (2+3) + 7 dni nagrzewu do + 50°C 1,7 3,1 4,4 5,3 5,9 7,8 10,1 12,5
5 (2+3+4) + 1500 prób II cyklu otwierania i zamykania 1,7 3,2 4,5 5,6 7,0 8,2 10,1 12,9
6 (2+3+4+5) + 7 dni nagrzewu do + 75°C i regulacji 5,5 8,8 11,7 14,1 17,6 20,1 29,2 38,5
7 (2+3+4+5+6) + 2000 prób III cyklu otwierania i zamykania 4,8 7,3 9,6 11,5 14,5 16,9 28,2 36,2
8 (2+3+4+5+6+7) Badanie końcowe po regulacji 3,4 6,1 9,2 11,6 15,1 18,2 28,6 36,3
Tab. 3 Przepuszczalność powietrza wartości średnie dla ciśnienia dodatniego i ujemnego
Etap badań Wartość całkowitego przepływu powietrza w m3 przy ciśnieniu (Pa)
50 100 150 200 250 300 450 600
1 Okno nowe 2,0 3,4 5,8 6,5 7,5 8,1 11,9 13,4
2 Po I badaniu obciążenia wiatrem 0,9 2,6 3,9 5,4 6,1 7,1 9,7 12,3
3 (2) +1500 prób I cyklu otwierania i zamykania 1,6 3,0 4,4 5,7 6,5 6,9 9,5 12,2
4 (2+3) + 7 dni nagrzewu do + 50°C 1,8 3,5 5,0 7,0 9,1 11,9 21,8 33,6
5 (2+3+4) + 1500 prób II cyklu otwierania i zamykania 1,6 3,2 4,4 6,0 7,6 9,1 15,9 27,4
6 (2+3+4+5) + 7 dni nagrzewu do + 75°C i regulacji 5,4 9,0 11,7 14,1 17,2 19,7 29,8 41,4
7 (2+3+4+5+6) + 2000 prób III cyklu otwierania i zamykania 4,7 7,6 10,2 11,9 15,0 19,0 34,2 49,6
8 (2+3+4+5+6+7) Badanie końcowe po regulacji 3,2 6,2 8,2 10,7 12,6 15,6 24,3 35,1

Już pierwszy rzut oka na wartości w tabeli pozwala stwierdzić, że podobnie jak w badaniach innych konstrukcji okiennych tak i przepuszczalność powietrza drzwi balkonowych PSK zmienia się w trakcie użytkowania produktu. Zauważalne jest w miarę stabilne zachowanie i umiarkowane zmiany szczelności konstrukcji poddawanej obciążeniom eksploatacyjnym pochodzącym od użytkownika (otwieranie i zamykanie) w czasie oddziaływania przeciętnych temperatur powietrza zewnętrznego (+50°C) i ciśnień parcia oraz ssania wiatru (50 Pa do 300 Pa). Istotne zmiany szczelności zachodzą podczas eksploatacji konstrukcji poddawanej jednoczesnemu oddziaływaniu wysokich temperatur i ciśnień wiatru. W tabeli nr 4 przedstawiamy zakres zmian szczelności badanego produktu na wszystkich etapach badań.

Tab. 4 Zmiany przepuszczalność powietrza wartości średnie dla ciśnienia dodatniego i ujemnego
Etap badań Wartość całkowitego przepływu powietrza przy ciśnieniu (Pa)
50 100 150 200 250 300 450 600
1 Okno nowe 2,0 3,4 5,8 6,5 7,5 8,1 11,9 13,4
2 Po I badaniu obciążenia wiatrem 0,9 2,6 3,9 5,4 6,1 7,1 9,7 12,3
  Zmiana szczelności 2 : 1 55% 24% 33% 17% 19% 12% 18% 8%
3 (2) +1500 prób I cyklu otwierania i zamykania 1,6 3,0 4,4 5,7 6,5 6,9 9,5 12,2
  Zmiana szczelności 3 : 1 20% 12% 24% 12% 13% 15% 20% <9%
4 (2+3) + 7 dni nagrzewu do + 50°C 1,8 3,5 5,0 7,0 9,1 11,9 21,8 33,6
  Zmiana szczelności 4 : 1 10% 3% 14% 8% 21% 47% 83% 151%
5 (2+3+4) + 1500 prób II cyklu otwierania i zamykania 1,6 3,2 4,4 6,0 7,6 9,1 15,9 27,4
  Zmiana szczelności 5 : 1 20% 6% 24% 8% 1% 12% 34% 104%
6 (2+3+4+5) + 7 dni nagrzewu do + 75°C i regulacji 5,4 9,0 11,7 14,1 17,2 19,7 29,8 41,4
  Zmiana szczelności 6 : 1 170% 165% 102% 117% 129% 143% 150% 209%
7 (2+3+4+5+6) + 2000 prób III cyklu otwierania i zamykania 4,7 7,6 10,2 11,9 15,0 19,0 34,2 49,6
  Zmiana szczelności 7 : 1 135% 124% 76% 83% 100% 135% 187% 270%
8 (2+3+4+5+6+7) Badanie końcowe po regulacji 3,2 6,2 8,2 10,7 12,6 15,6 24,3 35,1
  Zmiana szczelności 8 : 1 60% 82% 41% 65% 68% 93% 104% 162%

W początkowej fazie badań wyniki szczelności powietrznej drzwi PSK wyprodukowanych przez firmę VIDOK są nie lada zaskoczeniem. Zwróćcie uwagę na wartości uzyskiwane na etapach od 1 do 3. Szczelność konstrukcji zamiast spadać… rośnie! To ważna i dobra informacja szczególnie wtedy, kiedy weźmiemy pod uwagę, że wszyscy testerzy działający podczas 5.000 cykli otwierania i zamykania popełniają pewien błąd dotyczący sposobu posługiwania się okuciami ROTO PATIO S polegający na błędnym pozycjonowaniu klamki podczas przesuwania i domykania skrzydła drzwi, co doskonale widać na filmie zamieszczonym w pierwszej części sprawozdania z badań konstrukcji firmy VIDOK.

Zmiany szczelności konstrukcji zaczynają zachodzić, gdy na etapie 4 do gry włącza się jednoczesne oddziaływanie temperatur i wysokich ciśnień parcia wiatru. Etap 5 wskazuje, że drzwi balkonowe PSK zdają się być podatne na coś, co można by nazwać „układaniem się” okna. Szczelność utracona na etapie 4 powraca w całości lub części na etapie 5, a wyniki podczas eksploatacji konstrukcji po jej całkowitym wystudzeniu poprawiają się w całym zakresie badanych ciśnień. Przypisujemy to działaniu okuć, które podczas ryglowania skrzydła zdają się w pewien sposób „układać” albo „przywracać” najbardziej prawidłową z możliwych na tym etapie zużycia produktu współpracę ramiaków ościeżnic i skrzydeł.

Etap 6 i 7 testu, to dla każdego „kolorowego” okna PVC próba ekstremalna. Wielogodzinne wygrzewanie konstrukcji do granicy temperatury mięknienia tworzywa, a potem 2.000 cykli otwierania i zamykania dla produktu przeciętnego okazałoby się z pewnością mordercze. W naszym badaniu pozwoliliśmy sobie na etapie 6 na rzecz niesłychaną. Przyłożyliśmy ciśnienie parcia wiatru do konstrukcji jeszcze niewystudzonej. Efekt był natychmiast widoczny. Znacząca utrata szczelności spowodowana brakiem zazębienia okuć na jednym z zaczepów od strony zasuwnicy czołowej. Interweniował serwis firmy VIDOK i sprawność okuć została przywrócona. Wykonane w dalszej kolejności 2.000 cykli otwarcia i zamknięcia potwierdziły proces „układania się” konstrukcji. W zakresie niższych ciśnień szczelność konstrukcji mimo obciążeń eksploatacyjnych poprawiła się.

Po zakończeniu 7 etapu badania zaprosiliśmy firmę VIDOK do ostatecznej regulacji drzwi balkonowych PSK przed końcowym badaniem szczelności powietrznej i wodoszczelności. W związku z tym, że nie stwierdzono znacznych nieprawidłowości w działaniu okuć, ani żadnych widocznych uszkodzeń konstrukcji postanowiono ograniczyć zabiegi do rutynowego przeglądu po czym wykonano badanie końcowe, którego wyniki widoczne są w tabeli jako etap 8. Ponownie okazało się, że rutynowa regulacja sprawnego okna pozwala na poprawę jego osiągów eksploatacyjnych, a na pewno właściwości tak istotnej, jak szczelność powietrzna.

Omawiając zagadnienie szczelności powietrznej drzwi PSK nie sposób nie odnieść się do klasyfikacji wyrobu zgodnie z normą PN-EN 12207:2001. Poniżej w tabeli nr 5 przedstawiamy klasę przepuszczalności powietrza badanych drzwi balkonowych na poszczególnych etapach badań.

Tab. 5 Klasa przepuszczalności powietrza wg. PN-EN 12207:2001
Etap badań Klasa przepuszczalności powietrza w odniesieniu do:
linii stykowej 6,7 m powierzchni całkowitej 5,6 m2 PN-EN 12207:2001
1 Okno nowe 4 4 4
2 Po I badaniu obciążenia wiatrem 4 4 4
3 (2) +1500 prób I cyklu otwierania i zamykania 4 4 4
4 (2+3) + 7 dni nagrzewu do + 50°C 3 4 4
5 (2+3+4) + 1500 prób II cyklu otwierania i zamykania 3 4 4
6 (2+3+4+5) + 7 dni nagrzewu do + 75°C i regulacji 3 4 4
7 (2+3+4+5+6) + 2000 prób III cyklu otwierania i zamykania 3 4 4
8 (2+3+4+5+6+7) Badanie końcowe po regulacji 3 4 4

W zależności od punktu odniesienia dla oceny szczelności powietrznej badanej próbki mieści się ona w obrębie klasy 3 lub 4, a w całym przekroju badania drzwi balkonowe PSK firmy VIDOK klasyfikowane są przez laboratorium ITB do klasy 4 przepuszczalności powietrza według normy PN-EN 12207:2001 ze względu na treść punktu 4.6 normy, w którym stwierdza się, że: „ Jeżeli klasyfikacja próbki odniesiona do powierzchni całkowitej i długości linii stykowej otworu wskazuje dwie klasy sąsiednie, wówczas próbka powinna być zaklasyfikowana do korzystniejszej klasy, (o niższej wartości)”. Klasyfikację i wymagania normowe prezentujemy w tabeli nr 6.

Tabela nr 6

Przepuszczalność powietrza w stosunku do długości linii stykowej oraz powierzchni całkowitej przy 100 Pa i maksymalne ciśnienia próbne dla klas 1 - 4
Klasa Przepuszczalność powietrza przy 100 Pa w stosunku do długości linii stykowej m3/m*h Przepuszczalność powietrza przy 100 Pa w stosunku do powierzchni całkowitej m3/m2*h Maksymalne ciśnienie próbne Pa
1 12,50 50 150
2 6,75 27 300
3 2,25 9 600
4 0,75 3 600

Nie wiemy jakie wnioski z tego opracowania na temat szczelności powietrznej drzwi PSK wyciągną nasi czytelnicy, ale nam przychodzi do głowy, że:

  • Należy unikać konstrukcji o wymiarach maksymalnych albo przenoszących te wymiary nawet jeżeli udzielana jest na nie gwarancja jakości.
  • Zastosowanie konstrukcji PSK o odpowiednich wymiarach na elewacjach zacienionych nie powinno nastręczać problemów eksploatacyjnych.
  • Zastosowanie konstrukcji PSK o odpowiednich wymiarach na elewacjach nasłonecznionych powinno skłaniać użytkowników do zastosowania elementów zacieniających, izolujących produkt od długotrwałego, intensywnego nagrzewania w wyniku promieniowania słonecznego.
  • Należy unikać eksploatowania produktu w chwili kiedy nie jest wystudzony po okresie intensywnego nagrzewania do temperatury powyżej +50°C
  • W konstrukcjach jedno i dwustronnie okleinowanych we wszystkich kształtownikach głównych należy stosować wzmocnienia o możliwie największym momencie bezwładności w obu osiach.
  • Dolna szyna jezdna powinna być stabilnie podparta na całej długości od momentu instalacji konstrukcji w otworze okiennym przez cały okres eksploatacji produktu.
  • Mocowanie, szerokość szczelin dylatacyjnych i materiał uszczelniający w szczelinach powinien zapewniać kompensację obciążeń powstających w wyniku rozszerzalności termicznej kształtowników PVC.

Drzwi balkonowe PSK – wodoszczelność

Drugim aspektem szczelności konstrukcji badanym w testach Pro Quality jest wodoszczelność. W przeciwieństwie do niskoprogowych drzwi balkonowych HS, próg drzwi balkonowych PSK jest zwyczajowo taki sam, jak w klasycznych drzwiach balkonowych i stanowi go odcinek ramy ościeżnicy. Już choćby z tego względu nie powinno być zasadniczej różnicy w poziomie wodoszczelności pomiędzy standardowymi konstrukcjami okiennymi, a drzwiami balkonowymi PSK. Potwierdziły to również nasze wielokrotne badania wodoszczelności badanej próbki, których wyniki prezentujemy w tabeli nr 7.

Tabela nr 7

Badania Pro Quality Drzwi balkonowe PSK VIDOK - wodoszczelność
Badanie nr 1* Badanie nr 2* Badanie nr 3* Badanie nr 4* Badanie nr 5* Badanie nr 6* Badanie nr 7* R
e
g
u
l
a
c
j
a
Badanie nr 8*
0 0 0 0 0 0 0 0
50 50 50 50 50 50 50 50
100 100 100 100 100 100 100 100
150 150 150 150 150 150 150 150
200 200 200 200 200 200 200 200
250 250 250 250 250 250 250 250
300 300 300 300 300 300 300 300
450 450 450 450 450 450 450 450
600 600 600 600 600 600 600 600
750 750   750 750 750** 750 750
900 900   900   900 900  
1050 1050       1050    
1200 1200            
1350 1350            
               
*1.Okno nowe
*2. Po I badaniu obciążenia wiatrem
*3.(*2) +1500 prób I cyklu otwierania i zamykania
*4.(*2+*3) + 7 dni nagrzewu do + 50°C
*5. (*2+*3+*4) + 1500 prób II cyklu otwierania i zamykania
*6.(*2+*3+*4+*5) + 7 dni nagrzewu do + 75°C (*6) + regulacja
*7 (*2+*3+*4+*5+*6) + 2000 prób III cyklu otwierania i zamykania *8 (*2+*3+*4+*5+*6+*7) Badanie końcowe po regulacji

Kolorem czerwonym oznaczono wartość ciśnień próbnych powodujących przedostawanie się wody na wewnętrzną powierzchnię badanej próbki.

W całym przekroju badań wodoszczelność badanej próbki oscyluje pomiędzy klasami wodoszczelności w zakresie od E1200 Pa do 8A (450 Pa). Po początkowym spadku szczelności od klasy E 1200 do klasy 8A, wodoszczelność konstrukcji badanych drzwi PSK ustabilizowała się, a na podstawie uzyskanych wyników należy przyjmować, że nawet ekstremalne warunki użytkowania produktu zapewniają jego wodoszczelność na poziomie klasy 9A, co w praktyce oznacza brak przecieków wody opadowej do wnętrza pomieszczeń nawet w trakcie bardzo intensywnych opadów deszczu połączonych z silnie wiejącym wiatrem.

Drzwi balkonowe PSK kupić, czy nie kupić?

Jak już wcześniej pisaliśmy po rynku krążą skrajnie sprzeczne opinie o szczelności drzwi balkonowych PSK. Nie nam decydować, czy inwestorom warto je kupować, czy nie warto. W badaniach okazują się być jednocześnie konstrukcją odpowiednio trwałą, a przy okazji… wrażliwą. Jeżeli nabywcy będą o tym pamiętać i rozważą nasze propozycje, co do uwarunkowań konstrukcyjnych, eksploatacyjnych oraz montażowych wydaje się, że jedyne co im wtedy pozostanie to… cieszyć się elegancją produktu i widokiem za oknem pod warunkiem, że będzie to wyrób równie starannie sprawdzony. Niezdecydowanych zapraszamy do lektury części 3 sprawozdania z badań Pro Quality, w której omówimy kolejne właściwości drzwi balkonowych PSK oraz przedstawimy zbiorczą tabelę zbadanych poziomów i klas właściwości użytkowych.

OKNOTEST.PL

Więcej produktów Przejdź do kategorii „Artykuły i wiadomości branżowe” Przejdź do kategorii „Okna energooszczędne”

Bądź na bieżąco!
Newsletter!