Przewiń do artykułu
Montaż okien

Artykuły są sortowane alfabetycznie według porządku A-Z. Jeżeli nie możesz odszukać interesującej Cię treści w spisie treści skorzystaj z wyszukiwarki treści.

Zamknij spis treści

Montaż okien w domu pasywnym

Dom pasywny, a w szczególności jednorodzinny dom mieszkalny o pasywnej charakterystyce energetycznej, to w Polsce ciągle jeszcze bardziej idea, ciekawy pomysł, niż praktyka budownictwa. Jak to bywa w takich przypadkach zwolennicy i przeciwnicy budownictwa pasywnego spierają się nieomalże o każde rozwiązanie, detal, a wszystko kończy się na tradycyjnym „opłaca się”, czy się „nie opłaca”. Nie inaczej jest z montażem okien w budynkach pasywnych.

Okna w domu pasywnym

Nie sposób wypowiadać się o montażu okien w domu pasywnym, jeśli wcześniej nie wskaże się jakie okna powinny być instalowane w obiektach o pasywnej charakterystyce energetycznej. W dość powszechnym przekonaniu jedyną cechą okna w domu pasywnym jest wartość współczynnika przenikania ciepła ≤ 0,8 W/(m2*K). To jednocześnie prawda i nieprawda. Rzeczywiście górna graniczna wartość współczynnika przenikania ciepła okien nadających się do stosowania w domach pasywnych wznoszonych w naszej strefie klimatycznej wynosi 0,8 W/(m2*K). Jednakże to, co odróżnia okno pasywne od okna pozornie pasywnego, to sposób w jaki osiąga się tę graniczną wartość współczynnika przenikania ciepła. Wielu producentów okien powiada o swoich wyrobach, że są to „okna pasywne” mimo tego, że pożądana wartość współczynnika osiągana jest w sposób nieco naciągany. Kształtowniki okienne o relatywnie wysokiej wartości współczynnika przenikania ciepła Uf uzbraja się szybami zespolonymi o niskiej wartości współczynnika Ug. Stosując taki zabieg, ze względu na sposób wyznaczania wartości współczynnika przenikania ciepła Uw podany w normie PN-EN 10077-1, otrzymują korzystny dla siebie wynik, co nie oznacza wcale, że mamy do czynienia z oknem, które powinno być rzeczywiście zastosowane w budynku pasywnym.

W aktualnie obowiązujących polskich przepisach techniczno-budowlanych nie wspomina się o domach pasywnych, ani nie ustala żadnych wymagań dla tego typu budynków, jak i komponentów, z których mogą być wznoszone, w tym także dla okien i drzwi balkonowych. Od ponad 20 lat wiodącą rolę w europejskim, a nawet światowym budownictwie pasywnym odgrywa Instytut Domów Pasywnych (PHI) w Darmstadt. To właśnie badania i zalecenia pochodzące z tego źródła tworzyły klimat dla idei  budynków pasywnych w Polsce. Od roku 2004 działa w Polsce Instytut Budownictwa Pasywnego i Energii Odnawialnej (PIBPiEO), jednostka akredytowana przez PHI. Na podstawie informacji PIBPIEO prezentujemy poniżej wymagania, jakie powinny być łącznie spełnione, aby konstrukcja okienna mogła być uznana za okno pasywne, a dokładniej za okno nadające się do instalacji w budynku pasywnym. Kolorem żółtym wyróżniono wymagania właściwe dla okien i drzwi balkonowych, które powinny być stosowane w domach pasywnych wznoszonych na obszarze RP.

Strefa klimatycznaWartość Uw dla konstrukcji okiennejWartość Ug dla oszkleniaWartość U dla konstrukcji wbudowanej w ościeżeWspółczynnik fRsi na styku kształtowników i oszklenia
Arktyczna 0,40 0,35 0,45 0,80
Zimna 0,60 0,52 0,65 0,75
Umiarkowana chłodna 0,80 0,70 0,85 0,70
Umiarkowana ciepła 1,00 0,90 1,05 0,65
Ciepła 1,20 1,10 1,25 0,55
Gorąca 1,20 1,10 1,25 Brak wymagań
Bardzo gorąca 1,00 0,90 1,05 Brak wymagań

Jak widać prawdziwe, certyfikowane przez PIBPiEO i PHI okno pasywne, to nie tylko odpowiednia wartość współczynnika przenikania ciepła, różna dla każdej ze stref klimatycznych. Okno pasywne, to złożona konstrukcja powstająca z komponentów zapewniających równowagę w zakresie potencjalnych strat ciepła w każdym z newralgicznych punktów przegrody. Jednym z istotnych elementów tej równowagi jest sposób montażu okien w domach pasywnych.

Montaż okien w domach pasywnych

Wzorem okien pasywnych, także do montażu konstrukcji okiennych w domach pasywnych przyklejono pewien znak szczególny. Panuje dość powszechne przekonanie, że montaż okien w budynku pasywnym musi być wykonany zawsze i bez wyjątków w warstwie ocieplenia, co akurat nie jest prawdą. W pasywnych domach o drewnianej konstrukcji szkieletowej albo domach wznoszonych w technologii szalunku traconego nie ma konieczności wynoszenia okien w warstwę ocieplenia. Czynnikiem decydującym o pozycji okien podczas montażu w domu pasywnym, a także technice i technologii montażu oraz materiałach montażowych zawsze powinny być obliczenia wartości konstrukcyjnych liniowych mostków cieplnych powstających na styku niejednorodnych materiałowo komponentów oraz przewidywana przepuszczalność powietrza dla połączenia okna z ościeżem.

Warto w tym miejscu zwrócić uwagę, że w certyfikatach wydawanych przez PHI w Darmstadt dla okien i drzwi balkonowych przeznaczonych do stosowania i montażu w domach pasywnych, Instytut zawsze prezentuje wartości liniowych mostków cieplnych dla kilku typowych przypadków ścian konstrukcyjnych.  Poniżej przedstawiamy dwa przykładowe schematy montażowe i wyniki obliczeń wartości konstrukcyjnych liniowych mostków cieplnych dla montażu okien w domu pasywnym pochodzące z certyfikatów PHI.

Przykład nr 1

Wyniki obliczeń wartości konstrukcyjnych liniowych mostków cieplnych z certyfikatu PHI dla kształtowników Rehau Geneo Passive House właściwe dla konstrukcji okna pasywnego o następujących właściwościach:

Uw = 0,78 ≤ 0,80 W/(m2 K)
Uwinst ≤ 0,85 W/(m2 K)
Ug = 0,70 W/(m2 K)
fRsi ≥ 70

Rehau Geneo Passive House - wartość liniowych mostków cieplnych
Rehau Geneo Passive House - wartość liniowych mostków cieplnych

Przykład nr 2

Wyniki obliczeń wartości konstrukcyjnych liniowych mostków cieplnych z certyfikatu dla kształtowników ENERGETO 8000 właściwe dla konstrukcji okna pasywnego o następujących właściwościach:

Uw = 1,0 ≤ 1,0 W/(m2 K)
Uwinst ≤ 1,05 W/(m2 K)
Ug = 0,90 W/(m2 K)
fRsi ≥ 65
Q100 = 0,24 ≤ 0,25m3/(hm)

Energeto 8000 - wartość liniowych mostków cieplnych
Energeto 8000 - wartość liniowych mostków cieplnych

Analiza wyników obliczeń i założeń przyjmowanych do ich przeprowadzenia powinna prowadzić inwestorów wznoszących domy pasywne i szykujących się do montażu okien pasywnych do kilku dość oczywistych wniosków:

  • W domu pasywnym powinny być montowane okna spełniające jednocześnie wszystkie kryteria zalecane przez PHI albo PIBPiEO dla okien pasywnych.
  • Montaż okien w domu pasywnym powinien być elementem projektu budowlanego.
  • Montaż okien w domu pasywnym powinien być poprzedzony wykonaniem obliczeń wartości konstrukcyjnych liniowych mostków cieplnych z uwzględnieniem przepuszczalności powietrza przez połączenie okna z ościeżem.
  • Montaż okien w domu pasywnym powinien być planowany z uwzględnieniem strefy klimatycznej, w której obiekt jest wznoszony.

Montaż okien pasywnych, wiedza, czy intuicja

Jesteśmy zwolennikami rozwoju budownictwa pasywnego w Polsce, szczególnie tego jednorodzinnego. Jednej z barier w jego rozwoju upatrujemy w intuicyjności poczynań inwestorów. Dotyczy to także zagadnienia montażu okien w domach pasywnych. Zdarza się, że inwestor przychodzący do salonu sprzedaży informuje sprzedawcę, że buduje dom pasywny i oczekuje oferty na odpowiednie okna pasywne oraz montaż, nie przedstawiając przy tym projektu, w którym architekt zaplanował odpowiedni dla tego obiektu sposób montażu. Sprzedawcy bazując bardziej na informacji marketingowej niż wiedzy i obliczeniach wybierają dowolny sposób montażu, byle okno zostało wyniesione w warstwę ocieplenia, (bo mówi się, że to konieczne), a monterzy lepiej lub gorzej, w zależności od posiadanych umiejętności zadanie realizują. Mamy tu do czynienia z całą serią intuicyjnych działań zarówno po stronie inwestora, jak i sprzedawców. W konsekwencji nawet wtedy, gdy okna pasywne zostaną zamontowane poprawnie może okazać się, że przyjęty sposób montażu nie jest wariantem optymalnym, dostosowanym i adekwatnym do wymagań obiektowych. W takich przypadkach inwestor i wykonawca mniej lub bardziej świadomie przyjmują na siebie ryzyko, że pożądane i zamierzone efekty nie zostaną w pełni osiągnięte, a wtedy… . Wtedy szuka się winnego, a co gorsze cierpi przy okazji sama idea budownictwa pasywnego. Gromy spadają na producentów okien pasywnych i wykonawców montażu w domach pasywnych, chociaż istotą problemu jest skłonność do intuicyjnego działania powodowana chęcią pozornych oszczędności. Nie ma jednej prostej recepty na montaż okien w domu pasywnym. Upraszczając nieco, różnica pomiędzy montażem okien w standardowym domu jednorodzinnym, a montażem okien pasywnych w pasywnym domu jednorodzinnym jest taka, jak pomiędzy szyciem masowym, a szyciem na miarę. Zaradne panie domu potrafiły na swoich Singerkach, czy Łucznikach tworzyć krawieckie cudeńka, ale po kieckę na specjalne okazje szły do… krawcowej. Montaż okien w domu pasywnym, wydaje się ciągle jeszcze być taką specjalną okazją. Tym samym wykrój i szycie dobrze jest powierzyć fachowcom, którzy w swej robocie bardziej oprą się na wiedzy i doświadczeniu niż intuicji i marketingu.

OKNOTEST.PL

Więcej produktów Przejdź do kategorii „Artykuły i wiadomości branżowe” Przejdź do kategorii „Okna energooszczędne”